Kaszubi w Kanadzie

Podczas wakacyjnej wędrówki po Kanadzie mój syn i synowa natrafili na tablicę informującą o obchodach 150-ej rocznicy osadnictwa Kaszubów w Kanadzie.

Pierwsi Kaszubi, którzy wyemigrowali do Kanady w 1858 roku, pochodzili głównie spod Kościerzyny i Bytowa. Przez Hamburg, na pokładzie statku o nazwie „Agda”, dotarli do nowego kraju, w którym szukali dostatniego życia i swobód. Nawykli do ciężkiej pracy i wysiłku, przez bezdroża kanadyjskiego „buszu”, dotarli do Ontario, gdzie osiedlili się w powiecie Renfrew zakładając własne farmy, parafie i miejscowości, np. Barry’s Bay, Round Lake, czy Wilno – nazwane tak na cześć osiadłego z nimi księdza, którego korzenie sięgały Litwy. (...)
Fenomenem jest to, że Kaszubi w Ontario aż do czwartego pokolenia przekazywali sobie znajomość własnego języka. W kościele modlili się po polsku, w szkole i urzędzie porozumiewali się po angielsku, ale w domu mówili zawsze po kaszubsku. Niestety, procesy cywilizacyjne, a co za tym idzie asymilacyjne, wpłynęły na przerwanie tego naturalnego przekazu. Na szczęście w diasporze znaleźli się Kaszubi, którzy postanowili zachować i rozwijać własną kulturę. Powołali oni do życia organizację pozarządową Wilno Heritage Society i nawiązali żywe kontakty z działającym w Polsce Zrzeszeniem Kaszubsko-Pomorskim. Zaowocowało to utworzeniem Muzeum Dziedzictwa Polskich Kaszubów w kanadyjskim Wilnie, corocznymi obchodami Dnia Kaszubskiego oraz kilkoma już podróżami do kraju przodków członków stowarzyszenia.

z

http://www.senat.gov.pl/k7/agenda/wydarz/2008/080625.pdf

Pierwszej polskiej osadzie nadano nazwę WILNO.

Obecnie w tej miejscowości znajduje się muzeum, w którym można oglądać pamiątki przywiezione z Polski i narzędzia, którymi posługiwali się pierwsi osadnicy podczas pracy. 

Między innymi znajduje się tam urządzenie, które służyło do usuwania korzeni podczas  karczowania lasu.

Potomkowie pierwszych osadników przygotowali pamiątkowe płyty, na których wyryte są najważniejsze informacje o ich przodkach: imiona i nazwiska, nazwy miejscowości, z których pochodzili, daty przyjazdu do Kanady i numery działek, które otrzymali.
Oto kilka przykładowych tablic:

Warto zwrócić uwagę na to, jak zmieniała się pisownia nazwisk na obczyźnie, np. popularnego na Kaszubach nazwiska Szczypior. W miejscowości Wilno są ulice o swojsko brzmiących nazwach, np. „Szczypior St.”, „Smaglinskie St.”.

Po obejrzeniu tych zdjęć poszukałam w internecie informacji o tej polsko-kanadyjskiej miejscowości. Znalazłam ciekawe strony opisujące jej historię i teraźniejszość.

Warto poczytać!
http://www.senat.gov.pl/k7/agenda/wydarz/2008/080625.pdf
http://www.wilno.com
http://www.wilno.org/2000_etmanski.html
http://www.wilnovillager.on.ca/index.htm

Janina Cichosz